Kijk en vergelijk: wat doen de politieke partijen voor onze beroepsgroep?

  • 11 maart 2021
  • Nieuwsbericht
  • V&VN Algemeen
ANP 424492289
Beeld © Bart Maat (ANP)

Met nog een kleine week tot de Tweede Kamerverkiezingen, is de campagnestrijd in volle gang. Maar wat zijn de verschillende partijplannen voor de zorg? We legden kandidaat-Kamerleden uit alle fracties drie vragen voor: Wat gaat u doen voor verpleegkundigen, verzorgenden en verpleegkundig specialisten? Wat heeft u afgelopen jaar geleerd over de zorg? En wat moet er volgens u veranderen in de zorg?

Wat opvalt is dat de politici het met elkaar eens zijn over een hoger salaris voor zorgmedewerkers. Hoewel de meeste partijen het duidelijk zo benoemen, houden anderen het op betere arbeidsvoorwaarden (D66 en 50Plus) of doorgroeimogelijkheden (ChristenUnie). Ook plannen voor het verlagen van de administratielast, meer zeggenschap en minder werkdruk worden door verschillende partijen genoemd.

Zorg is geen markt

Als het gaat over marktwerking weten PVV, CDA, GroenLinks en SP elkaar goed te vinden: de marktwerking moet uit de zorg. D66 en Partij van de Arbeid zijn minder uitgesproken, maar willen wel minder macht voor zorgverzekeraars. Op het gebied van preventie hebben Partij van de Arbeid, Partij voor de Dieren en de SGP raakvlakken: alle drie willen ze inzetten op een gezonde leefstijl.

Hieronder lees je de antwoorden van de kandidaat-Kamerleden op een rij. Klik op het rode plusteken om de volledige reactie te lezen.

1. Wat gaat u doen voor verpleegkundigen, verzorgenden en verpleegkundig specialisten?

Fleur Agema: "We willen een forse, structurele salarisverhoging en meer collega’s. Als eerste door nu eens en voor altijd de heilige plicht te maken van het schrappen, automatiseren of standaardiseren van de administratie. Het is te gek voor woorden dat medewerkers in de langdurige zorg 35% van hun tijd kwijt zijn aan administratie. Van elke 100 medewerkers ben je er 35 kwijt! Daarnaast moeten de financiële barrières weggenomen worden die ervoor zorgen dat medewerkers niet meer uren willen maken. We willen niemand verplichten om meer uren te maken, maar met het wegnemen van deze barrières wordt de werkdruk voor iedereen verlicht."

Joba van den Berg: "Het CDA wil een flinke opwaardering van het beroep van verpleegkundigen en verzorgenden. In onze plannen trekken we daarom in totaal structureel bijna een miljard euro uit, zodat zij een salaris kunnen verdienen dat beter aansluit bij de verantwoordelijkheden die ze dragen. Daarnaast moeten zij meer zeggenschap over hun eigen werk krijgen, waarbij de nadruk komt te liggen op het principe ‘bed to board’ om de werkvloer en de directietafel bij zorginstellingen optimaal met elkaar te verbinden."

Vera Bergkamp: "D66 wil werken in de zorg aantrekkelijker maken. Dat betekent allereerst een fijne werkplek en goede arbeidsvoorwaarden. D66 wil dat verbeteren. Voor iedereen in de zorg, maar extra voor verpleegkundigen en verzorgenden. Dat moet dan ook mogelijk zijn, bijvoorbeeld met één aparte cao. Daarnaast moet het werkplezier omhoog door te werken aan lagere administratieve lasten en weer uitgaan van vertrouwen in de professional."

Corinne Ellemeet: "Voor deze groep wil ik drie dingen bereiken. Ik wil dat de werkdruk wordt verlaagd, de zeggenschap wordt versterkt en het loon wordt verhoogd. Om de werkdruk te verlagen wil ik de administratielast aanpakken. Om de professionele autonomie te versterken heeft GroenLinks een wetsvoorstel klaarliggen, met als uitgangspunt: niets over jullie, zonder jullie. En voor alle mensen in de zorg die minder dan 30.000 euro per jaar verdienen, willen we een loonsverhoging van 250 euro per maand."

Maarten Hijink: "Het is heel belangrijk dat er meer collega’s komen. Zo verlaag je direct de werkdruk zodat er meer tijd is voor extra aandacht voor patiënten en cliënten. Werken in de zorg is fantastisch, maar moet echt beter beloond worden. De SP zet zich daarom in voor hogere lonen en betere arbeidsvoorwaarden én voor veel meer zeggenschap van zorgverleners over hun werk en de organisatie waar ze voor werken."

Attje Kuiken: "Met een applaus veranderen we niks aan de werkdruk waar medewerkers in de zorg onder zuchten. Medewerkers in de zorg verdienen meer salaris en waardering. We willen daarom de werkdruk in de zorg aanpakken door professionals meer tijd te geven om zorg te verlenen in plaats van die te verantwoorden. En waardering moet omgezet worden in een financiële beloning. Daarnaast investeren we in meer wijkverpleegkundigen en maken we langere huisartsenconsulten mogelijk."

Mirjam Bikker: "De ChristenUnie heeft grote waardering voor alle werkers in de zorg. Zij moeten werk kunnen doen wat hun hart heeft, in een werkomgeving die vertrouwen en eigenaarschap hoog heeft staan. Daarom wil de ChristenUnie voor verzorgenden en verpleegkundigen meer doorgroeimogelijkheden in salaris, minder verantwoordingsregels, meer inspraak in behandeltrajecten en beleid."

Eva van Esch: "De Partij voor de Dieren wil flink investeren in zorgverleners. Hogere salarissen, ruimte voor (bij)scholing, goede arbeidsvoorwaarden en verlaging van de werk- en regeldruk zijn daarbij een must. Zorgmedewerkers moeten meer zeggenschap krijgen over de inhoud van hun werk en werkroosters. Inzet op preventie zal helpen de ziektelast te verlagen en de zorg op de langere termijn betaalbaar te houden."

Liane den Haan: "50PLUS wil dat werkgevers in de zorg:
-        Ervoor zorgen dat hun medewerkers meer loopbaanperspectief hebben.
-        Zorgmedewerkers meer inspraak krijgen bij o.a. roosters.

Verder willen we onze waardering voor zorgmedewerkers uiten door te zorgen voor betere arbeidsvoorwaarden. 50PLUS wil dat de salarissen van verpleegkundigen en verzorgenden stijgen. En we zetten in op innovatie en technologie waardoor de werkdruk van zorgmedewerkers vermindert."

Kees van der Staaij: "De SGP vindt dat zij méér erkenning en respect verdienen. Méér vertrouwen in de professionaliteit van de zorgverlener en daarom minder onnodige regels. Wij willen ook betere arbeidsvoorwaarden. Meer perspectief op doorgroeimogelijkheden. En daarbovenop trekt de SGP ruim 1 miljard uit voor een structurele salarisverhoging in de zorg."

2. Wat heeft u het afgelopen jaar geleerd over de zorg?

Fleur Agema: "Dat de medewerkers die samen de zorg maken, beschikken over een enorme veerkracht en doorzettingsvermogen. Het lelijke gezicht van marktwerking werd pijnlijk duidelijk. Er waren aan de start van de eerste coronagolf nog maar 1.150 IC-bedden beschikbaar. In 2014 hadden we 843 IC-verpleegkundigen meer dan in 2019."

Joba van den Berg: "Corona heeft ons laten zien dat er veel meer samengewerkt kan en moet worden in de zorg. Tussen ziekenhuizen, maar ook tussen eerste- en tweedelijns zorg en domein overstijgend. Daarnaast heeft corona bevestigd wat het CDA al langer riep. Namelijk dat we als Europa meer zelfvoorzienend moeten worden met betrekking tot de productie van geneesmiddelen en medische hulpmiddelen, en minder afhankelijk moeten zijn van landen als China en India."

Vera Bergkamp: "Het afgelopen jaar hebben we geleerd hoe belangrijk je gezondheid is voor je kansen in het leven. Daarom is goede zorg cruciaal en vooral het voorkomen van zorg door preventie. D66 wil daarom investeren in een gezonde leefstijl en zorgen dat de gezonde keuze ook de gemakkelijke en goedkope keuze is. Op die manier willen we werken aan de grote verschillen in gezondheid tussen groepen in de samenleving. Dat is onacceptabel."

Corinne Ellemeet: "Een positief en een negatief ding sprongen er voor mij erg uit. Het werken vanuit vertrouwen was mogelijk en nodeloze administratie hoefde ineens niet meer bijgehouden te worden. Maar ik zag ook meer negatieve kanten. Zo werd de stem van verpleegkundigen en verzorgenden niet goed gehoord. De verpleegkundigen en verzorgenden in ziekenhuizen werden in eerste instantie nauwelijks vertegenwoordigd in de crisisteams. Dat kan echt niet meer en moet in de toekomst beter."

Maarten Hijink: "Dat de mensen die dit land écht door de crisis helpen niet in Den Haag werken, maar in onze ziekenhuizen, verpleeghuizen, de wijkverpleging en gehandicaptenzorg. De druk is en was ongelofelijk hoog in de zorg. Het is heel belangrijk dat we de samenwerking versterken en de concurrentie eruit halen. Investeer in zorgverleners en biedt meer toekomstperspectief, zo zorg je ervoor dat zoveel mogelijk mensen ook blijven werken in de zorg in plaats van de sector te verlaten."

Attje Kuiken: "Deze crisis hebben we gezien dat de onzichtbare hand van de markt ons vaak de verkeerde kant op stuurt. Daarom moeten basisvoorzieningen als de IC-capaciteit, beschermingsmiddelen en een goed ontwikkelde testinfrastructuur op orde zijn. Verder bleek samenwerking in de zorg de sleutel tot het opvangen van de eerste en tweede coronagolf. Dit was het geval voor de ziekenhuiszorg, maar voor ons geldt die les breder. Namelijk voor de gehele zorg."

Mirjam Bikker: "We hebben gezien dat goede en stabiele zorg staat of valt met het zorgpersoneel, dat we in Nederland enorm trots mogen zijn op hun vakmanschap. De ChristenUnie wil dat werken in de zorg aantrekkelijker wordt, zodat we genoeg zorgpersoneel houden. We zullen het hard nodig hebben als we kijken naar een steeds ouder wordende bevolking. We moeten ook met een noodcapaciteit aan hulpmiddelen, IC-bedden en een zorgreserve beter voorbereid zijn op mogelijke gezondheidscrises."

Eva van Esch: "De coronacrisis legde genadeloos de kwetsbaarheden in het zorgstelsel bloot. Reguliere zorg moest worden afgezegd, er bleek een tekort aan hulpmiddelen en vooral aan zorgpersoneel. De doorgeslagen marktwerking en privatisering zijn de kwaliteit en capaciteit in de zorg niet ten goede gekomen – integendeel! Daarnaast bleken mensen met leefstijlgerelateerde klachten extra kwetsbaar voor corona. Wanneer we onze leefomgeving niet gezonder maken zal de ziektelast en de druk op de zorg blijven stijgen. Preventie is belangrijker dan ooit."

Liane den Haan: "In deze coronacrisis werd maar weer duidelijk hoe belangrijk de zorg is. En dat de zorg wordt gedragen door zorgmedewerkers. Daarnaast bleek het cruciaal dat organisaties in de nulde, eerste en tweede lijn samenwerken en in verbinding zijn met ziekenhuizen. Daarnaast vindt 50PLUS dat de zorg beter moet worden georganiseerd, voornamelijk regionaal. We vinden het belangrijk dat die taken die organisaties samen kunnen doen, ook gezamenlijk worden opgepakt. Denk bijvoorbeeld aan de inkoop van beschermingsmiddelen."

Kees van der Staaij: "Het heeft mij gesterkt in het besef hóé waardevol professionele en liefdevolle zorgverlening is. Ik neem echt mijn petje af voor al onze zorgverleners. Daarnaast heb ik gezien dat je met samenwerking tussen zorginstellingen veel meer kunt bereiken Tot slot: in sommige zorgsectoren (bijvoorbeeld de IC’s) bleek wel erg weinig vet op de botten. Daar moeten we wat aan doen."

3. Tot slot, wat moet er volgens u veranderen in de zorg?

Fleur Agema: "Meer salaris. Meer medewerkers. Minder marktwerking. We komen nog voor de verkiezingen met een zeer doeltreffend plan over de marktwerking."

Joba van den Berg: "Zorg moet beschikbaar, betaalbaar en bereikbaar zijn. De zorg is geen markt, maar mensenwerk. Daarom kiezen wij voor minder marktwerking en meer samenwerking als basis voor de zorg. Het CDA wil af van winstuitkeringen omdat die tot ongezonde verdienmodellen leiden. Wij willen daarnaast af van ingewikkelde aanbestedingen, verkeerde financiële prikkels en productietargets voor zover die alleen maar leiden tot onnodige behandelingen. Want dat maakt de zorg onbetaalbaar en dan komt de solidariteit onder druk."

Vera Bergkamp: "Wat er moet veranderen is dat we weer uitgaan van vertrouwen in de professional. Dat betekent meer inspraak van personeel, bijvoorbeeld over het beleid in hun zorginstelling of werkroosters. Maar meer vertrouwen betekent ook dat verzekeraars niet zomaar de indicaties van verpleegkundigen kunnen verwerpen, maar daarover het gesprek moeten aangaan. Daar heb ik het afgelopen jaar aandacht voor gevraagd."

Corinne Ellemeet: "Het belangrijkste is de marktwerking uit de zorg. Dat betekent stoppen met patiënten te zien als consumenten en zorgverleners als concurrenten. Niet langer contracten afsluiten met alle verschillende zorgverzekeraars. Niet langer zorgverzekeraars die alleen maar op de kosten letten. De zorg wordt weer publiek, zodat de professionals de ruimte krijgen om de beste zorg te leveren. Zorgverleners kunnen weer gaan samenwerken en hoeven niet de helft van de tijd afvinklijstjes in te vullen."

Maarten Hijink: "Om te beginnen moeten we af van het idee dat de zorg een markt is. Als zorginstellingen steeds bezig moeten zijn met hun eigen overleven dan gaat dat ten koste van de patiënt en cliënt en vooral ook ten koste van verpleegkundigen en verzorgenden. Als we de winsten uit de zorg halen dan komt er meer geld vrij om te investeren in mensen, dat staat bij de SP voorop."

Attje Kuiken: "Goede, liefdevolle zorg moet beschikbaar en betaalbaar zijn voor iedereen. Dat is nu te vaak niet het geval. Daarom willen wij het eigen risico in de zorg stapsgewijs afschaffen en verlagen we de zorgpremie. Zorgverzekeraars mogen geen winst meer uitkeren aan aandeelhouders. En spoedeisende hulp moet overal in Nederland binnen 15 minuten bereikbaar zijn. Daarnaast willen we gezond leven makkelijker maken. Daarom verlagen we de btw op groente en fruit."

Mirjam Bikker: "De ChristenUnie zet zich in voor zorg die dichtbij, vertrouwd en van goede kwaliteit is. Nu en in de toekomst. Daarvoor is het nodig dat de zorg niet belemmerd wordt door schotten in wetten en regels, maar dat er bijvoorbeeld in de ouderenzorg de vrijheid en het geld is om alles te doen wat nodig is. Daarnaast is het voor de ChristenUnie belangrijk dat behandelingen om ziekte te voorkomen ook vergoed worden."

Eva van Esch: "De Partij voor de Dieren wil dat de zorg weer kleinschalig georganiseerd wordt, met de patiënt voorop en de zorgmedewerkers aan de knoppen. De overheid moet onze vrijheid bewaken en de randvoorwaarden stellen die onze gezondheid beschermen. Dat betekent paal en perk stellen aan de macht van de ongezonde industrie. En er moeten wettelijke normen komen voor de hoeveelheid zout, suiker en vet in het voedsel in de supermarkt, de prijs van tabak wordt verhoogd, de uitstoot van fijnstof gaat omlaag en alcoholreclame wordt verboden."

Liane den Haan: "Er moeten goede regionale afspraken komen tussen zorgaanbieders zodat er een aaneengesloten keten ontstaat van eerstelijnszorg, tweedelijnszorg en ondersteuning voor als mensen teruggaan naar huis. Daarnaast: met behulp van nieuwe technologieën zoveel mogelijk zorg thuis en meer ziekenhuiszorg in de wijk; met poliklinische consulten in eerstelijnscentra of in kleine klinieken in de wijk en met ziekenhuis-vervangende zorg thuis. Ook zwaardere verpleegzorg kan thuis geleverd worden. Ook willen we preventief inzetten op versterking van wijkteams waarin de verschillende professies (welzijn en zorg) samenwerken."

Kees van der Staaij: "De administratieve lastendruk is te hoog. In coronatijd bleken we best zonder bepaalde protocollen of regels te kunnen. Waarom daarna niet? Hanteer zoveel mogelijk dezelfde regels en verantwoordingseisen en geef verder de professional meer ruimte. Verder moet er meer aandacht komen een gezonde leefstijl om ziekte te voorkomen. Tot slot moet er beter worden samengewerkt tussen zorgaanbieders om wachtlijsten te voorkomen en mensen die tussen wal en schip dreigen te vallen beter te helpen."

Word lid en praat mee!

Samen met 105.000 leden maken we ons als beroepsvereniging sterk voor professionalisering van de beroepen verpleegkundige, verzorgende en verpleegkundig specialist. Leden horen, zien en helpen; dat is waar we als V&VN voor staan. Wil jij invloed hebben op hoe jouw beroep zich ontwikkelt? Word lid van V&VN.

Word net als Esmee lid van V&VN. Kom op voor jouw beroep!