Anti-knoflookbeloftes
Griekenland is een voorbeeld van zo’n knoflookland, ik heb het zelf echt niet verzonnen, een land aan de rand van de afgrond. Een land dat graag mee wil doen, maar eigenlijk buiten spel staat. Een land dat anti-knoflookbeloftes doet, maar ze gewoon niet waar kan maken. Een land met een smaakje.

Knoflookkabinet
En zo zijn er ook knoflookvoetbalclubs. Clubs die jaren lang op te grote voet hebben geleefd, exorbitante salarissen hebben uitgedeeld en nu in de gevarenzone zitten. En er komt een knoflookkabinet. Een minderheidskabinet met knoflooksteun op knoflookthema’s.

Knoflookziekenhuizen
Nog erger is dat de knoflook oprukt in de zorg. In het FD van 2 augustus worden de eerste knoflookziekenhuizen genoemd. Ziekenhuizen die in de gevarenzone zitten. Ziekenhuizen met hoge schulden en een laag eigen vermogen. Ziekenhuizen die in de problemen zijn gekomen door torenhoge salarissen en veel te lang op te grote voet hebben geleefd.

Orde op zaken
In Europees verband wordt een knoflookland onder curatele gesteld, immers geen gezond land wil blijven meebetalen aan een land dat veel te lang op te grote voet heeft geleefd. Nee, zo’n land moet eerst orde op zaken stellen en laten zien dat het ze menens is. Bij voetbalclubs gaat het eigenlijk ook zo. Ze krijgen een periode om orde op zaken te stellen en strafpunten omdat ze de financiële bedrijfsvoering niet op orde hebben. En in de politiek kunnen we er ook gewoon op wachten. Als het knoflookgehalte te hoog wordt, grijpt de Kamer in en wordt het kabinet naar huis gestuurd.

Budgetkortingen
Hoe is het dan toch mogelijk dat ziekenhuizen die de komende jaren steeds meer onder druk zullen komen te staan niet ingrijpen? Hoe kan het bestaan dat een academisch ziekenhuis een winstdaling ziet van negentig procent en dat bij een krimpende bevolking in de provincie Limburg het aantal bedden desondanks niet wordt gereduceerd? De magere jaren staan voor de deur en daar is de zorgsector onvoldoende op voorbereid. De zorgkosten blijven stijgen en overschrijdingen zijn daarvan het gevolg. Die worden dan weer met harde budgetkortingen teruggehaald, schraalhans keukenmeester om in knoflooktermen te blijven.

Marktmeester in Den Haag
Maar wat dan? Echte marktwerking of de overheid aan het roer? Marktwerking kan een oplossing bieden, maar dan moet de overheid niet op het laatste moment de knoflookinstellingen redden. De overheid aan zet betekent een marktmeester in Den Haag die het spel, het aantal spelers en de spelregels bepaalt. Het zal een uit twee worden, maar welke en hoe? In de tussentijd adviseer ik om collectief aan de knoflook te gaan. Het is gezond, het is lekker en het is goedkoop.

Marian Kaljouw
Voorzitter V&VN