“Nadat ik jarenlang met mijn man een bakkerij had gerund, besloot ik weer terug te keren naar de verpleging. Ik slaagde voor mijn herintrederscursus en kwam terecht op een maag-darm-lever-afdeling met een palliatieve unit. Op een dag had ik de zorg voor een tachtigjarige man die stervende was. De kanker in zijn lichaam was overal uitgezaaid en hij kreeg geen medicatie meer. Het enige wat we konden doen, was zorgen dat hij zijn laatste levensdagen pijnvrij en prettig erbij lag.”

Kordaat
“Omdat het die dag behoorlijk druk was, kreeg ik even hulp van een leerling van de maag-darm-lever-afdeling. Toen we het bed van de man verschoonden, viel het haar op dat ik dat zo kordaat aanpakte. Vrolijk zei ze: ‘Ik kan wel zien dat je een bakkersvrouwtje bent geweest!’ Later voelde ze zich best schuldig dat ze dat had gezegd. Ze besefte niet dat de man zo ziek was. Ik snapte het wel, maar buiten gehoorsafstand van de man liet ik haar toch even weten dat ze altijd een gepaste houding moest hebben. Zeker als iemand stervende is. Mijn collega ging weer naar haar eigen afdeling en ik bleef zo veel mogelijk bij de man in de buurt. Ineens zei hij achter elkaar ‘bakkersvrouwtje, bakkersvrouwtje, bakkersvrouwtje’. Hij bleef dat maar herhalen, echt ongelooflijk. Het leek wel een soort mantra. Of het nou kwam door de kanker die in zijn hersenen was uitgezaaid of door de grote hoeveelheden medicijnen die hij had gekregen, ik weet het niet. Een uur later – hij mompelde nog steeds ‘bakkersvrouwtje’ – ging het ineens veel slechter met hem. Het zag ernaar uit dat hij snel zou overlijden. Ik waarschuwde meteen zijn familie.”

Goede zorg
“Even later stonden zijn zoon en dochter met hun partners en kinderen aan zijn bed om afscheid te nemen. Ze hielden zijn hand vast en al die tijd nog hoorde ik hun vader ‘bakkersvrouwtje, bakkersvrouwtje’ zeggen. Natuurlijk vroegen ze zich af wat hun vader nou toch mompelde. Tja, wat moest ik doen? Ik wilde graag goede zorg leveren, ook voor de familie. En wat hadden zij eraan als ik zou uitleggen wat er echt aan de hand was? Ik besloot om er een draai aan te geven. ‘Volgens mij zegt hij dat hij blij en dankbaar is dat jullie zijn gekomen’, zei ik. Dat vonden ze duidelijk fijn om te horen. Ze hebben nog een uur aan zijn bed gezeten, terwijl hij alsmaar – en voor hen onverstaanbaar – ‘bakkersvrouwtje’ mompelde. Tot hij zijn laatste adem uitblies is hij het blijven zeggen. Heel vreemd.
Dit verhaal is op mijn afdeling nog vaak verteld. Omdat het aan de ene kant aangrijpend was, aan de andere kant bijna hilarisch. Uiteraard weet de familie van de overleden man van niets. En dat moet zo blijven ook.”

Dit verhaal verscheen eerder in V&VN Magazine, nr 1 2012.